بیماری شریان کاروتید، یا تنگی شریان کاروتید، به معنی باریک شدن عروق گردن است که معمولاً به دلیل رسوب چربی ایجاد شده و رگ های خونی که اکسیژن و خون را به مغز شما میرساند را مسدود میکند. این مشکل می تواند با تجویز دارو و تغییر سبک زندگی یا استنت گذاری درمان شود، و در صورت درمان نشدن نیز سکته مغزی بهمراه دارد. 

تنگی کاروتید چیست؟

گرفتگی عروق کاروتید بیماری است که در آن یک ماده مومی به نام پلاک در داخل شریان های کاروتید ایجاد می شود. دو شریان کاروتید معمولی، در هر طرف گردن وجود دارد که هر کدام از آن ها به شریان های داخلی و خارجی کاروتید تقسیم می شوند.

دو شریان کاروتید در دو طرف گردن هستند که خون غنی از اکسیژن را از قلب به مغز حمل می کنند. این شریان ها خون را به قسمت بزرگ مغز می رسانند. درصورتی که پلاک هایی در درون این شریان ها ایجاد شود عارضه گرفتگی عروق کاروتید رخ می دهد در نتیجه خونرسانی به مغز را با اختلال روبرو می کند.

تصلب شریان به دلیل تجمع کلسترول، چربی و دیگر مواد موجود در جریان خون مانند سلول‌های التهابی، مواد زائد سلولی، پروتئین و کلسیم در رگها ایجاد می‌شود. در گذر زمان، این مواد به دیواره‌های رگ می‌چسبند و  با هم ترکیب می‌شوند و ماده‌ای به نام پلاک تشکیل می‌دهند. ایجاد پلاک می‌تواند به باریک یا مسدود شدن شریان کاروتید منجر شود. اگر این وضعیت پیشرفته شود، می‌تواند فرد را در خطر سکته قرار دهد.

تنگی کاروتید چیست؟

علائم گرفتگی عروق گردن چیست؟

ممکن است گرفتگی عروق گردن با سر درد، درد شدید در گردن که تا شانه‌ها و بازوان کشیده می‌شود و اختلال در حرکت گردن به چپ و راست باشد. این علائم ممکن است از چند روز تا حداکثر یک هفته باقی بمانند. درد گردن ممکن است از نظر شدت، خفیف تا متوسط بوده یا حتی می‌تواند دردی کاملاً ناتوان کننده داشته باشد.

اولین نشانه ها و علائم گرفتگی عروق می تواند از دوران نوجوانی شروع شود. اغلب تا زمانی که پلاک تشکیل شود یا جریان خون بسیار محدود شود، هیچ علائم گرفتگی عروق قابل تشخیص نمی باشد. معمولا چند سال طول می کشد تا علائم گرفتگی عروق، خود را نشان بدهند. علائم گرفتگی عروق بستگی به آن دارد که کدام شریان ها آسیب دیده باشند.

علائم ناشی از تنگی عروق کاروتیدی می‌تواند مشابه با بسیاری دیگر از مشکلات و بیماری‌های دیگر باشد. بنابراین همیشه با مشاهده ی هر علامت یا نشانه‌ی مشکوک با پزشک مشورت کنید.

بیماری شریان کاروتید در مراحل اولیه هیچ علائمی ندارد. بیماری ممکن است تا مدت‌ها بدون نشانه ادامه یابد تا زمانی که آنقدر پیشرفته شود که مغز نتواند خون کافی دریافت کند و منجر به سکته مغزی شود.

علائم سکته مغزی موارد زیر هستند:

تصویر رگ های گردن

رگ کاروتید کجاست؟

دو سرخرگ کاروتید در سمت راست و چپ گردن وجود دارد. به صورت عمومی سرخرگ کاروتید مشترک راست از سرخرگ براکیوسفالیک و سرخرگ کاروتید مشترک چپ از قوس آئورت جدا می شوند.

هر سرخرگ کاروتید مشترک به دو سرخرگ کاروتید داخلی و خارجی تقسیم می شود که سرخرگ کاروتید درونی باعث خونرسانی به نواحی پیشین مغز می‌گردد.

علت گرفتگی کاروتید چیست؟

بیماری شریان کاروتید به دلیل تجمع پلاک در شریان‌هایی ایجاد می‌شود که خون را به مغز می‌رسانند. پلاک به معنای تکه‌های کلسترول، کلسیم، بافت فیبری و دیگر سلول‌هایی است که در مکان‌های میکروسکوپی درون رگ جمع می‌شوند. این فرایند را تصلب شرایین می‌نامند.

شریان‌های کاروتید که با پلاک مسدود شده‌اند سخت و باریک می‌شوند. شریان‌های کاروتید مسدود نمی‌توانند اکشیژن و مواد مغذی را به ساختارهای حیاتی مغز که مسئول کارکرد روزانه ما هستند ارسال کنند.

 

درمان قطعی زخم پای دیابتی به کمک دارو و جراحی

درمان گرفتگی عروق کاروتید گردن

با درمان سریع و به موقع، گرفتگی و اختلال شریان کاروتید می توانید از بروز سکته مغزی پیشگیری کنید.

از جمله مهم ترین روش های درمان این اختلال، میتوان به اصلاح سبک زندگی، مصرف دارو و درمان گرفتگی کاروتید بوسیله جراحی اشاره کرد.

بیماری شریان کاروتید به روش‌های زیر درمان می‌شود:

  • تغییرات در سبک زندگی
  • مصرف دارو
  • عمل‌های جراحی

تغییرات در سبک زندگی

برای جلوگیری از پیشرفت بیماری شریان کاروتید، پزشکان این تغییرات در سبک زندگی را پیشنهاد می‌دهند:

  • ترک سیگار و دیگر فراورده‌های تنباکو
  • کنترل فشار خون، کلسترول، دیابت و بیماری قلبی
  • چکاپ منظم از سوی پزشک
  • چک کردن چربی خون و درمان در صورت لزوم با هدف ال‌دی‌ال کمتر از 100 و اچ‌دی‌ال بالای 45. بسته به ریسک فاکتورهای دیگر یا سابقه بیماری، ممکن است پزشک این مقادیر را تغییر دهد.
  • مصرف غذاهایی که چربی اشباع، کلسترول و سدیم بالا دارند
  • رسیدن به وزن ایده آل و حفظ آن
  • ورزش منظم، حداقل 30 دقیقه در اکثر روزهای هفته
  • محدود کردن مصرف الکل

دارو درمانی برای تنگی کاروتید

داروهای زیر می تواند برای رفع مشکل تنگ شدن عروق کاروتید مؤثر باشند:

داروهای ضد پلاکت

 تمامی بیمارانی که بیماری شریان کاروتید دارند باید برای کاهش ریسک سکته مغزی و دیگر مشکلات قلبی-عروقی داروهای ضدپلاکت مصرف کنند. معمول‌ترین داروی ضدپلاکت آسپرین است.

دیگر داروها که مانع از چسبیدن پلاکت‌ها به یکدیگر می‌شود شامل کلوپیدوگرل و دیپیریدامول هستند که ممکن است به تنهایی یا همراه با آسپرین تجویز شوند تا ریسک سکته مغزی را کاهش دهند. در برخی موارد، یک داروی ضدانعقاد خون مانند وارفارین هم ممکن است برای رقیق کردن خون و کاهش ریسک لخته‌های خونی تجویز شود.

دارو برای باز کردن عروق کاروتید

فعال کننده بافتی پلاسمینوژن

 دارویی است که لخته‌های خون را حل می‌کند و سازمان غذا و داروی آمریکا آن را برای درمان سکته‌های مغزی ناشی از لخته‌های خونی (ایسکمیک) تأیید کرده است. هشتاد درصد تمامی سکته‌های مغزی ایسکمیک هستند. این دارو اگر کمتر از سه ساعت پس از شروع علائم سکته مغزی مصرف شود مؤثر است.

درمان گیاهی گرفتگی عروق گردن

راه حل های طبیعی از جمله راه حل ما برای رفع گرفتگی رگها و کنترل فشار خون شما وجود دارد.

با آب لیمو، سرکه سیب و عسل  شما قادر خواهید بود گرفتگی رگها را به راحتی و به طور سالم از بین ببرید و فشار خون را کنترل کنید.

داروهای خانگی می تواند خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی جدی کمک کنند. برخی از این موارد عبارت اند از:

  1. سیر
  2. زردچوبه
  3. فلفل
  4. لیمو
  5. زنجبیل
  6. برنج مخمر قرمز
  7. دانه بزرک
  8. انار
  9. دانه شنبلیله

جراحی شریان کاروتید

اگر شریان کاروتید دچار انسداد شدید باشد، برای باز کردن آن و افزایش جریان خون به مغز و جلوگیری از سکته مغزی ممکن است نیاز به عمل باشد.

اگر علائمی مبنی بر باریک شدن شریان کاروتید دارید، احتمالاً به اندارترکتومی کاروتید یا استنت‌گذاری کاروتید نیاز دارید تا شریان باز شود و ریسک سکته مغزی کاهش یابد. متخصص عروق شما را معاینه می‌کند تا بهترین نوع درمان را به شما پیشنهاد دهد.

اگر تنگی شریان کاروتید بدون علائم دارید، متخصص عروق نتایج آزمایشات و میزان ریسک بیماری شما را بررسی می‌کند تا تصمیم بگیرد از بین درمان دارویی، استنت‌گذاری یا اندارترکتومی کاروتید کدام یک برای شما مناسب‌تر است.

اندارترکتومی کاروتید درمان سنتی جراحی برای بیماری شریان کاروتید است. اندارترکتومی کاروتید برای بیماران با علائم و انسداد کاروتید 50 درصد یا بالاتر و برای بیماران بدون علامت و انسداد شریان 60 درصد یا بالاتر مفید بوده است.

اندارترکتومی کاروتید می‌تواند تحت بیهوشی عمومی یا بی‌حسی موضعی انجام شود. در طول عمل، یک برش در گردن در محل انسداد شریان کاروتید ایجاد می‌شود. جراح پلاک را از رگ جدا می‌کند و پس از آن، رگ را بخیه می زند. جریان خون به مغز از این طریق دوباره به مسیر عادی بازمی‌گردد.

چگونه متوجه گرفتگی عروق قلب شویم؟

عمل استنت‌گذاری و آنژیوپلاستی بدون بیهوشی و با بی‌حسی انجام می‌شود. در طول عمل، یک کاتتر بالنی وارد رگ می‌شود. از طریق اشعه ایکس، کاتتر به سمت محل مسدود شده در شریان کاروتید هدایت می‌شود. یک گایدوایر مخصوص با یک فیلتر پشت محل انسداد قرار می‌گیرد.

وقتی کاتتر در محل قرار گرفت، نوک بالن به مدت چند ثانیه باد می‌شود تا شریان را باز کند. فیلتر هرگونه باقیمانده مواد رسوبی را جمع می‌کند. استنت (یک لوله توری کوچک) درون شریان قرار می‌گیرد و باز می‌شود تا هم اندازه رگ شود. استنت برای همیشه در آنجا می‌ماند و مانند یک داربست عمل می‌کند تا دیواره‌های رگ را نگه داشته و رگ باز بماند. پس از چند هفته، رگ اطراف استنت بهبود می‌یابد.

تحقیقات نشان داده است که در بیماران با ریسک بالای جراحی، استنت‌گذاری کاروتید وقتی به همراه فیلتر استفاده شود، به اندازه روش اندارترکتومی کاروتید مؤثر و بی‌خطر بوده است. پس از عمل اندارترکتومی کاروتید و آنژیوپلاستی و استنت‌گذاری، یک شب بستری در بیمارستان لازم است. بیمار معمولاً پس از یک یا دو هفته به فعالیت‌های روزمره خود بازمیگردد.

کدام روش برای درمان تنگی کاروتید بهتر است؟

مهم‌تر از اینکه چه روشی را انتخاب کنید، تجربه پزشکی است که عمل را انجام می‌دهد و اینکه بیماران او پس از عمل چه شرایطی دارند. بدون خجالت این سؤالات را بپرسید: هر سال چند عمل شریان کاروتید انجام می‌دهید؟ چنددرصد از بیماران شما به دلیل عمل سکته یا فوت می‌کنند؟ این‌ها سؤالات دشواری هستند اما در فرایند تصمیم گیری اهمیت بالایی دارند.  

دکتر آرش توفیق

فوق تخصص عروق و فلوشیپ درمان واریس

فهرست مطالب

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 3 روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر فهيمه شنبه ۲۹ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 112 مشاهده پرسش
    درود و وقت بخير
    مادر من مبتلا به پرفشاري خون هستند و يكي از داروهاي تجويزي پزشك براشون پلاويكس هست
    بدليل تشخيص گرفتگي عروق گردن،پزشك فوق عروق براشون pletal تحويز كردند
    ميخواستم بدونم آيا به مصرف پلاويكس هم بايد ادامه بدن ؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق چهارشنبه ۲۶ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      پلتال داروی گرفتگی عروق گردن نیست پلاویکس بهتره
    2. تصویر کاربر فهيمه جمعه ۲۸ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      البته مبتلا به واريس هم هستند شايد به اين دليل پلتال تحويز شده است
    3. تصویر کاربر فهيمه جمعه ۲۸ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      مبتلا به واريس هم هستند
    4. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق شنبه ۲۹ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      پلتال داروی واریس نیست
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر فهيمه چهارشنبه ۲۶ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 89 مشاهده پرسش
    درود و خسته نباشيد
    شما فرموديد يكي از المانهاي داخل پلاك عروقي كلسيم هست
    مادر من تنگي عروق كاروتيد دارند،آيا مصرف مكمل كلسيم برايشان مضر است ؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق چهارشنبه ۲۶ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      نه مکمل خوراکی مضر نیست
  • تصویر کاربر زهرا چهارشنبه ۲۶ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 73 مشاهده پرسش
    سلام هفته ۲۸ بارداری هستم تقریبا از اول بارداری متوجه شدم سمت راست گلویم جایی که نبض میزند یکم برآمده تر از سمت چپ است.
    که پزشک زنان دست زد نظرش این بود لوزه است و بخاطر بارداریه.نظر شما چیست؟در عکس علامت زدم.بدون لمس چیزی مشخص نیست.همین برآمدگی در چپ هم هست ولی کوچکتر است.هر دو نبض دارد.یکی سایز لوبیا یکی سایز باقلا.(سمت راست سایز باقلا)
    هیچ مشکلی هم ندارم
    لوزه یا لنفاوی یا رگ کارتویید؟بطور اتفاقی برای شخص دیگری هم دست زدم سمت راستش برآمده تر بود
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق چهارشنبه ۲۶ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      سونوگرافی کنین معلوم میشه
  • تصویر کاربر Sh پنجشنبه ۲۰ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 85 مشاهده پرسش
    سلام وقتتون بخیر ۲۳ سالم هست ۱۰ سالی هست دیابت نوع ۱ دارم.دوبار تابحال دچار تاری دید شدم.کمتر از دو دقیقه طول کشیده بعد که چشمم رو حدود یک دقیقه بستم رفع شده.تاری دید مثل لایه ای از چربی و نور روی چشمم هست .ممکنه مشکل از کاروتید باشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق پنجشنبه ۲۰ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      نه از خود چشمه باید پرده چشم معاینه شود
  • تصویر کاربر مریم پنجشنبه ۲۰ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 93 مشاهده پرسش
    سلام
    دکتر خواهر من حدود دوسالگی ضربه ای ب سرش وارد شد ک بعداز اون دچار اختلال در تکلم و تعادل و ضعیفی چشم وهمچنین دبراموزی شد الان حدود 14 سالشونه زیادی دکتر بردیم توی اون سالها اما خب نتیجه ای نداشت دارو برای تمرکز و... تجویز میشد یراشون بنظر شما ممکنه این ضربه باعث انسداد رگ های مغزشون شده باشه ؟و اگر همچین چیزی باشه توی این سن درمانی داره؟
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق پنجشنبه ۲۰ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      نه اینطور نیست و درمان آن هم اینطور نیست
  • تصویر کاربر زهرا سه شنبه ۱۸ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 69 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر،عذرمیخوام مادرمن چندروزه فشارش بدون هیچ علتی رفته بود۱۷ دوهفته اس که گردنشون دردمیکنه موقع حرکت دادن گردن دردنمیکنه ها انگاریجور دردی که مثل دندون درده میزنه به بالای سینه ازچی میتونه باشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق سه شنبه ۱۸ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      فکر کنم بهتره زودتر یک دکتر قلب ایشون رو ویزیت کنن
  • تصویر کاربر سید دوشنبه ۱۷ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 95 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر .خسته نباشید عروق کارتویید سمت چپ گردنم پلاک همراه با لخته خون دارد که در سونو که انجام دادم تنگی ۶۰ درصد نشون داده شده چکار کنم الان یک ماهی است که دارم قرص پلاویکس آ اس آ ۸۰ و رزواستاتین مصرف میکنم به نظر شما چکار کنم ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق دوشنبه ۱۷ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      این مساله بسیار حدی است و توصیهمیکنم به پزشک مراجعه کنید و با دقت به دستورات عمل کتید
  • تصویر کاربر سهند دوشنبه ۱۷ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 85 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر خسته نباشید جوانی 23 ساله هستم و بدنسازی کار میکنم ... چند وقتی هست که احساس سفت شدن ، گرفتگی و خفگی و نبض زدن و تپش قلب در ناحیه گردن و گلو احساس میکنم که فکر میکنم شاید به علت فشار زیاد ناشی از وزنه باشد خواستم بدونم آیا آسیبی به عروق خونی و رگ ها وارد شده یا خیر و چه راه حلی برای درمان باید پیش بگیرم ... با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق دوشنبه ۱۷ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      اکمی استراحت کنین اگر بهتر نشد جهت بررسی به پزشک مراحعه کنید
  • تصویر کاربر همایون دوشنبه ۱۷ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 88 مشاهده پرسش
    دورود بر شما
    پدرم با ۶۸ سال سن 3 بار سکته مغزی داشتند، در آخرین بررسی گفتند که گرفتگی سمت راست بالای 90 درصد هستش و باید عمل کنه چرا که آنژیوگرافی جواب نمیده زیاد، فقط خواستم بدونم ریسک عمل چقدر هست؟ اینجا که ما رو حسابی ترسوندن !!! ممنون از راهنمایی شما
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق دوشنبه ۱۷ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      بله باید حتما عمل بشوند. ریسک ها هنگام جراحی توضپیح داده میشند
  • تصویر کاربر فائزه جمعه ۱۴ آبان ۰( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 91 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیرمدت یکسال است هنگام خوابیدن ودرازکشیدن داخل سرم صداهایی حس میکنم مثل کوبیدن روی آهن صدابحدی شدیده که داخل گوشاهم حس میشه اکثرمواقع هم سردرددارم چربی خون بالاهم دارم دارومصرف میکنم امااین صدادادن سرم واقعاآزاردهنده شده ممنون میشم راهنمایی بفرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق جمعه ۱۴ آبان ۰( 7 ماه پیش)
      باید به دکتر مغز و اعصاب مراجعه کنین
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر