بیماری شریان کاروتید، یا تنگی شریان کاروتید، به معنی باریک شدن عروق کاروتید گردن است که معمولاً به دلیل تصلب شریان‌ها ایجاد می‌شود. این مشکل می تواند با تجویز دارو و تغییر سبک زندگی یا استنت گذاری درمان شود.

تنگی کاروتید چیست؟

گرفتگی عروق کاروتید بیماری است که در آن یک ماده مومی به نام پلاک در داخل شریان های کاروتید ایجاد می شود. دو شریان کاروتید معمولی، در هر طرف گردن وجود دارد که هر کدام از آن ها به شریان های داخلی و خارجی کاروتید تقسیم می شوند.

دو شریان کاروتید در دو طرف گردن هستند که خون غنی از اکسیژن را از قلب به مغز حمل می کنند. این شریان ها خون را به قسمت بزرگ مغز می رسانند. درصورتی که پلاک هایی در درون این شریان ها ایجاد شود عارضه گرفتگی عروق کاروتید رخ می دهد در نتیجه خونرسانی به مغز را با اختلال روبرو می کند.

تصلب شریان به دلیل تجمع کلسترول، چربی و دیگر مواد موجود در جریان خون مانند سلول‌های التهابی، مواد زائد سلولی، پروتئین و کلسیم در رگها ایجاد می‌شود. در گذر زمان، این مواد به دیواره‌های رگ می‌چسبند و  با هم ترکیب می‌شوند و ماده‌ای به نام پلاک تشکیل می‌دهند. ایجاد پلاک می‌تواند به باریک یا مسدود شدن شریان کاروتید منجر شود. اگر این وضعیت پیشرفته شود، می‌تواند فرد را در خطر سکته قرار دهد.

تنگی کاروتید چیست؟

علائم گرفتگی عروق گردن چیست؟

ممکن است گرفتگی عروق گردن با سر درد، درد شدید در گردن که تا شانه‌ها و بازوان کشیده می‌شود و اختلال در حرکت گردن به چپ و راست باشد. این علائم ممکن است از چند روز تا حداکثر یک هفته باقی بمانند. درد گردن ممکن است از نظر شدت، خفیف تا متوسط بوده یا حتی می‌تواند دردی کاملاً ناتوان کننده داشته باشد.

اولین نشانه ها و علائم گرفتگی عروق می تواند از دوران نوجوانی شروع شود. اغلب تا زمانی که پلاک تشکیل شود یا جریان خون بسیار محدود شود، هیچ علائم گرفتگی عروق قابل تشخیص نمی باشد. معمولا چند سال طول می کشد تا علائم گرفتگی عروق، خود را نشان بدهند. علائم گرفتگی عروق بستگی به آن دارد که کدام شریان ها آسیب دیده باشند.

علائم ناشی از تنگی عروق کاروتیدی می‌تواند مشابه با بسیاری دیگر از مشکلات و بیماری‌های دیگر باشد. بنابراین همیشه با مشاهده ی هر علامت یا نشانه‌ی مشکوک با پزشک مشورت کنید.

بیماری شریان کاروتید در مراحل اولیه هیچ علائمی ندارد. بیماری ممکن است تا مدت‌ها بدون نشانه ادامه یابد تا زمانی که آنقدر پیشرفته شود که مغز نتواند خون کافی دریافت کند و منجر به سکته مغزی شود.

علائم سکته مغزی موارد زیر هستند:

تصویر رگ های گردن

 

رگ کاروتید کجاست؟

دو سرخرگ کاروتید در سمت راست و چپ گردن وجود دارد. به صورت عمومی سرخرگ کاروتید مشترک راست از سرخرگ براکیوسفالیک و سرخرگ کاروتید مشترک چپ از قوس آئورت جدا می شوند.

هر سرخرگ کاروتید مشترک به دو سرخرگ کاروتید داخلی و خارجی تقسیم می شود که سرخرگ کاروتید درونی باعث خونرسانی به نواحی پیشین مغز می‌گردد.

علت گرفتگی کاروتید چیست؟

بیماری شریان کاروتید به دلیل تجمع پلاک در شریان‌هایی ایجاد می‌شود که خون را به مغز می‌رسانند. پلاک به معنای تکه‌های کلسترول، کلسیم، بافت فیبری و دیگر سلول‌هایی است که در مکان‌های میکروسکوپی درون رگ جمع می‌شوند. این فرایند را تصلب شرایین می‌نامند.

شریان‌های کاروتید که با پلاک مسدود شده‌اند سخت و باریک می‌شوند. شریان‌های کاروتید مسدود نمی‌توانند اکشیژن و مواد مغذی را به ساختارهای حیاتی مغز که مسئول کارکرد روزانه ما هستند ارسال کنند.

درمان گرفتگی عروق کاروتید گردن

با درمان سریع و به موقع، گرفتگی و اختلال شریان کاروتید می توانید از بروز سکته مغزی پیشگیری کنید.

از جمله مهم ترین روش های درمان این اختلال، میتوان به اصلاح سبک زندگی، مصرف دارو و درمان گرفتگی کاروتید بوسیله جراحی اشاره کرد.

بیماری شریان کاروتید به روش‌های زیر درمان می‌شود:

  • تغییرات در سبک زندگی
  • مصرف دارو
  • عمل‌های جراحی

تغییرات در سبک زندگی

برای جلوگیری از پیشرفت بیماری شریان کاروتید، پزشکان این تغییرات در سبک زندگی را پیشنهاد می‌دهند:

  • ترک سیگار و دیگر فراورده‌های تنباکو
  • کنترل فشار خون، کلسترول، دیابت و بیماری قلبی
  • چکاپ منظم از سوی پزشک
  • چک کردن چربی خون و درمان در صورت لزوم با هدف ال‌دی‌ال کمتر از 100 و اچ‌دی‌ال بالای 45. بسته به ریسک فاکتورهای دیگر یا سابقه بیماری، ممکن است پزشک این مقادیر را تغییر دهد.
  • مصرف غذاهایی که چربی اشباع، کلسترول و سدیم بالا دارند
  • رسیدن به وزن ایده آل و حفظ آن
  • ورزش منظم، حداقل 30 دقیقه در اکثر روزهای هفته
  • محدود کردن مصرف الکل

دارو درمانی برای تنگی کاروتید

داروهای زیر می تواند برای رفع مشکل تنگ شدن عروق کاروتید مؤثر باشند:

داروهای ضد پلاکت

 تمامی بیمارانی که بیماری شریان کاروتید دارند باید برای کاهش ریسک سکته مغزی و دیگر مشکلات قلبی-عروقی داروهای ضدپلاکت مصرف کنند. معمول‌ترین داروی ضدپلاکت آسپرین است.

دیگر داروها که مانع از چسبیدن پلاکت‌ها به یکدیگر می‌شود شامل کلوپیدوگرل و دیپیریدامول هستند که ممکن است به تنهایی یا همراه با آسپرین تجویز شوند تا ریسک سکته مغزی را کاهش دهند. در برخی موارد، یک داروی ضدانعقاد خون مانند وارفارین هم ممکن است برای رقیق کردن خون و کاهش ریسک لخته‌های خونی تجویز شود.

دارو برای باز کردن عروق کاروتید

فعال کننده بافتی پلاسمینوژن

 دارویی است که لخته‌های خون را حل می‌کند و سازمان غذا و داروی آمریکا آن را برای درمان سکته‌های مغزی ناشی از لخته‌های خونی (ایسکمیک) تأیید کرده است. هشتاد درصد تمامی سکته‌های مغزی ایسکمیک هستند. این دارو اگر کمتر از سه ساعت پس از شروع علائم سکته مغزی مصرف شود مؤثر است.

درمان گیاهی گرفتگی عروق گردن

راه حل های طبیعی از جمله راه حل ما برای رفع گرفتگی رگها و کنترل فشار خون شما وجود دارد.

با آب لیمو، سرکه سیب و عسل  شما قادر خواهید بود گرفتگی رگها را به راحتی و به طور سالم از بین ببرید و فشار خون را کنترل کنید.

داروهای خانگی می تواند خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی جدی کمک کنند. برخی از این موارد عبارت اند از:

  1. سیر
  2. زردچوبه
  3. فلفل
  4. لیمو
  5. زنجبیل
  6. برنج مخمر قرمز
  7. دانه بزرک
  8. انار
  9. دانه شنبلیله

جراحی شریان کاروتید

اگر شریان کاروتید دچار انسداد شدید باشد، برای باز کردن آن و افزایش جریان خون به مغز و جلوگیری از سکته مغزی ممکن است نیاز به عمل باشد.

اگر علائمی مبنی بر باریک شدن شریان کاروتید دارید، احتمالاً به اندارترکتومی کاروتید یا استنت‌گذاری کاروتید نیاز دارید تا شریان باز شود و ریسک سکته مغزی کاهش یابد. متخصص عروق شما را معاینه می‌کند تا بهترین نوع درمان را به شما پیشنهاد دهد.

اگر تنگی شریان کاروتید بدون علائم دارید، متخصص عروق نتایج آزمایشات و میزان ریسک بیماری شما را بررسی می‌کند تا تصمیم بگیرد از بین درمان دارویی، استنت‌گذاری یا اندارترکتومی کاروتید کدام یک برای شما مناسب‌تر است.

اندارترکتومی کاروتید درمان سنتی جراحی برای بیماری شریان کاروتید است. اندارترکتومی کاروتید برای بیماران با علائم و انسداد کاروتید 50 درصد یا بالاتر و برای بیماران بدون علامت و انسداد شریان 60 درصد یا بالاتر مفید بوده است.

اندارترکتومی کاروتید می‌تواند تحت بیهوشی عمومی یا بی‌حسی موضعی انجام شود. در طول عمل، یک برش در گردن در محل انسداد شریان کاروتید ایجاد می‌شود. جراح پلاک را از رگ جدا می‌کند و پس از آن، رگ را بخیه می زند. جریان خون به مغز از این طریق دوباره به مسیر عادی بازمی‌گردد.

عمل استنت‌گذاری و آنژیوپلاستی بدون بیهوشی و با بی‌حسی انجام می‌شود. در طول عمل، یک کاتتر بالنی وارد رگ می‌شود. از طریق اشعه ایکس، کاتتر به سمت محل مسدود شده در شریان کاروتید هدایت می‌شود. یک گایدوایر مخصوص با یک فیلتر پشت محل انسداد قرار می‌گیرد.

وقتی کاتتر در محل قرار گرفت، نوک بالن به مدت چند ثانیه باد می‌شود تا شریان را باز کند. فیلتر هرگونه باقیمانده مواد رسوبی را جمع می‌کند. استنت (یک لوله توری کوچک) درون شریان قرار می‌گیرد و باز می‌شود تا هم اندازه رگ شود. استنت برای همیشه در آنجا می‌ماند و مانند یک داربست عمل می‌کند تا دیواره‌های رگ را نگه داشته و رگ باز بماند. پس از چند هفته، رگ اطراف استنت بهبود می‌یابد.

تحقیقات نشان داده است که در بیماران با ریسک بالای جراحی، استنت‌گذاری کاروتید وقتی به همراه فیلتر استفاده شود، به اندازه روش اندارترکتومی کاروتید مؤثر و بی‌خطر بوده است. پس از عمل اندارترکتومی کاروتید و آنژیوپلاستی و استنت‌گذاری، یک شب بستری در بیمارستان لازم است. بیمار معمولاً پس از یک یا دو هفته به فعالیت‌های روزمره خود بازمیگردد.

کدام روش برای درمان تنگی کاروتید بهتر است؟

مهم‌تر از اینکه چه روشی را انتخاب کنید، تجربه پزشکی است که عمل را انجام می‌دهد و اینکه بیماران او پس از عمل چه شرایطی دارند. بدون خجالت این سؤالات را بپرسید: هر سال چند عمل شریان کاروتید انجام می‌دهید؟ چنددرصد از بیماران شما به دلیل عمل سکته یا فوت می‌کنند؟ این‌ها سؤالات دشواری هستند اما در فرایند تصمیم گیری اهمیت بالایی دارند.  

دکتر آرش توفیق

فوق تخصص عروق و فلوشیپ درمان واریس

فهرست مطالب

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 3 روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر کامبخش پنجشنبه ۱۲ فروردین ۰( 6 روز پیش) تعداد بازدید: 2 مشاهده پرسش
    با سلام پدرم رگ گردنش در قسمت راست۸۰ درصد و در چپ۶۰ درصد گرفتگی دارد، چه درمانی پیشنهاد میکنید؟
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق پنجشنبه ۱۲ فروردین ۰( 6 روز پیش)

      سمت ۸۰ در صدی باید باز شود

  • تصویر کاربر مسعود جمعه ۲۶ دی ۹۹( 2 ماه پیش) تعداد بازدید: 22 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت دکتر توفیق
    مادر بنده نزدیک ب ۶۰سال سن دارد حدود۲۵سال هست ک از افسردگی رنج میبره از نزدیک یک سال پیش مدام شکایت میکنه ک صدای در گوش چپش داره مثل صدای قلب یا امثال اون سونوگرافی گوش انجام داده عکس سونو رو براتون میزارم ممنون میشم راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق جمعه ۲۶ دی ۹۹( 2 ماه پیش)

      Tinitusبه شنیده شدن صداهای معمول بدن در گوش گفته می‌شود. احتمالا در مورد ایشان با بیماری اعصاب و روان مربوط است

  • تصویر کاربر مهتاب جمعه ۲۶ دی ۹۹( 2 ماه پیش) تعداد بازدید: 15 مشاهده پرسش
    سلام و عرض ادب ببخشید پدرم رگ گردنش ۶۰درصد بسته شده بود والان سه روزه عمل کرده و از رگهای دوتا رونش برداشتن وبه گردنش پیوند زندند خواستم بدونم چه مراقبتهایی انجام بدهیم و چه غذاهایی بخوره ایا اجیل و رو پودر کنین بهش بدیم بخوره چون چرب هست براشون ضرر دوره یا خیر .همین طور روغن حیوانی بهتره یا همین روغن مایع ها ممنونم میشم جواب بدید
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق جمعه ۲۶ دی ۹۹( 2 ماه پیش)

      قند و چربی محدودیت دارد.

  • تصویر کاربر ss جمعه ۲۶ دی ۹۹( 2 ماه پیش) تعداد بازدید: 21 مشاهده پرسش
    آقای دکتر سلام .مادرم که ۷۸ ساله است ودیابتی است دوبار سکته کرده بطوری که قادر به تکلم وایستادن نیست ودست راستش خیلی کم تکان می دهدطبق تشخیص پزشکان گرفتگی عروق کاروتید بالای هفتاد درصد دارد آیا امکان انجام عمل برای او وجود دارد وکدام نوع .باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق جمعه ۲۶ دی ۹۹( 2 ماه پیش)

      باید مدارک ایشان و خودشان بررسی شوند تا مشخص شود

  • تصویر کاربر علی شنبه ۸ آذر ۹۹( 4 ماه پیش) تعداد بازدید: 27 مشاهده پرسش
    سلام.وقت بخیر.آقای دکتر مادرم ۸۰ سال سن دارد چندین سال فشار خون ،برونشیت مزمن ریه و نفس تنگی هم دادد.حدود سه ماه پیش تشنج کرد، اخیرا از گردن سونو گرفتیم که رگ کاروییدراست ۶۵ درصد و چپ ۴۰ درصدگرفتگی داره.الان اسپرین و بیزوپرولول وزالربان و رزوکسین مصرف میکنه،میخواستم بدونم عمل جراحی لازمه و ایا خطر داره.؟خیلی لطف میکنید جواب بدید
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق شنبه ۸ آذر ۹۹( 4 ماه پیش)

      با اين اطلاعات بنظر مي رسد جراحي نمي خواد

  • تصویر کاربر حسن یکشنبه ۱۶ آذر ۹۹( 4 ماه پیش) تعداد بازدید: 27 مشاهده پرسش
    ایامیشودعروق کاروتید گردن ۸۰درصدرابافنریابدون بیهوشی انجام داد.چون سه تاازرگ های قلبشونم بسته شده باانژیو بازنمیشه بخاطرتنگی عروق کارتید هم نمیشه عمل جراحی قلب بازکنن گفتن بایداول رگ کارتید که ۸۰ درصدتنگی داره بازبشه ایامیشه بدون بیهوشی این تنگی رابازکرد
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق یکشنبه ۱۶ آذر ۹۹( 4 ماه پیش)

      البته ميشه ولي بهترين كار براي ايشون عمل همزمان كاروتيد وقلب در يك جلسه است

  • تصویر کاربر Rahgozar یکشنبه ۴ آبان ۹۹( 5 ماه پیش) تعداد بازدید: 35 مشاهده پرسش
    جناب دکتر سلام!بنده آقای ۴۹ساله هستم، از کلاس پنجم ، دچار خواب آلودگی ناگهانی شدم ، اکثر اوقات خمیازه میکشم، اوایل یک نوع فلج صورت و بدن میشدم که ناگهانی اتفاق می افتاد،طوری که صحبت دیگران رو می‌شنیدم و می‌فهمیدم ولی خودم توانایی صحبت نداشتم انگار یک نفر مانع این کار میشد،این حالت بهتر شده ،فقط خواب آلودگی ناگهانی ،وخمیازه هنوز باقیست،رانندگی طولانی مدت نمی تونم،یادم هست. در کلاس پنجم گوشم به بطور بدی چرکی شد طوری که چرک روی لاله گوشم زخم ایجادکرد، آیا ممکنه از عروق کاروتید باشه؟راهنمایی بفرمایید؟
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق یکشنبه ۴ آبان ۹۹( 5 ماه پیش)

      با درود

      خیر این مشکل ارتباطی با عروق کاروتید ندارد. 

  • تصویر کاربر موسوی شنبه ۲۶ مهر ۹۹( 5 ماه پیش) تعداد بازدید: 40 مشاهده پرسش
    باسلام، بنده یکی از عروق گردنم کاملاً مسدود شده بر اساس ام آر آی گردن و مغز با تزریق و بدون تزریق که انجام دادم، دریچه قلب مصنوعی( میترال)هم دارم و وارفارین و آ. اس. آ هم مصرف میکنم،چند بار حالت تشنج شدید هم داشته ام که منجر به بستری هم شد.مناسبترین روش برای درمان به نظر شما چیست؟ با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر آرش توفیق شنبه ۲۶ مهر ۹۹( 5 ماه پیش)

      با درود

      اگر كاملا مسدود شده اقدام جراحي يا آنژيوپلاستي ندارد لذا به متخصص مغز و اعصاب مراجعه كنید

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر